Zaken doen met China en mensenrechten

Man-Yan Ng, vice-president van een technologie-multinational

Man-Yan Ng: Waarom praten we over deze twee dingen – zaken en mensenrechten? Een behoorlijk ongebruikelijke combinatie! De meeste zakenlui denken niet aan mensenrechten, maar het is wel tijd om er aan te denken. Het is heel eenvoudig, omdat wat er momenteel in China gebeurt een gigantische uitdaging is voor de democratische vrije wereld. Feitelijk is het een uitdaging voor de hele mensheid. Waarom? Omdat men nu kan zeggen dat China de grootste snelst groeiende economie ter wereld is. Tegelijkertijd is China de plaats waar je de grootste mensenrechtenschendingen aantreft. Dit is een nieuwe en unieke combinatie. Nooit eerder in de geschiedenis van de mensheid is een communistisch regime erin geslaagd om 20 jaar lang echte economische groei te maken. Het feit dat ze de mensenrechten schenden is niks nieuws. Dit is een uitdaging voor ons. Dit heeft een sterke invloed op onze toekomst. Dat is waarom het de moeite waard is er wat tijd in te steken om het te bediscussiëren.

Ik ga niet zoveel vertellen over hoe de Chinese economie groeit. Ik bedoel dat de meesten van u er al een hoop over gelezen hebben in de media, ook in de Zweedse media. Vele Zweedse multinationale bedrijven – ik werk voor één ervan – en vele andere Europese en Westerse multinationals doen zaken met China. De media spreekt van een fantastisch potentieel. Is dat zo? Misschien is het wel te goed om waar te zijn. Ja, de economie is gegroeid in China. De afgelopen 20 jaar heeft China's BNP een groeifactor van tussen de 6 en 10 procent gekend. Uiteraard, u mag niet vergeten dat ze begonnen zijn vanaf een laag niveau. Ondanks deze fantastische groei, bedraagt China’s bruto nationaal product vandaag de dag slechts één achtste van dat van Amerika, ongeveer twee keer zoveel als dat van India en een derde van dat van Japan. In GDP per capita creëert een Amerikaan gemiddeld 35 keer meer dan een Chinees. Desondanks is de geweldige kloof van 20 jaar geleden aan het slinken.

Helaas voeren ze hun mensenrechtenschendingen met al dit nieuw verworven fortuin zelfs nog efficiënter uit dan voorheen. Met het geld dat gemaakt is door de hardwerkende Chinese mensen, kunnen ze nu een hoop high-tech middelen toepassen en de mensenrechtenschendingen zijn alleen maar geavanceerder geworden. Zijn zijn er absoluut niet minder om geworden.

Enkele van mijn zakenrelaties vertelden me: “Ik denk dat China beter aan het worden is. Weet je, de Chinese Communistische Partij is niet langer een communistische partij.”. Ik zei: “waarom?” Zij zeiden: “Kijk, vandaag de dag nodigen ze zelfs kapitalisten uit om partijlid te worden.” Ik zei: “Je hebt gelijk, maar ze hebben hun principes van het machtsspel niet veranderd. Ja, je hebt gelijk dat ze in de jaren '50 en '60, nadat ze de macht gegrepen hadden, vele kapitalisten vermoord hebben. Ze hebben vele kapitalisten gevangen gezet; ze namen het geld van de kapitalisten en degenen die de vervolging overleefden durfden niet één woord te zeggen dat de Partij niet leuk vond.” “Waarom verwelkomen ze nu kapitalisten om tot de Partij toe te treden?” Ik zei: “Mijn vrienden, het zijn niet dezelfde kapitalisten. De kapitalisten in de jaren 50 en 60 waren mensen die de verhaaltjes die de CCP het volk vertelde nooit geloofden. Zoals mijn grootvader, hij zou dat nooit geloven. Zij waren geschoolde mensen die nog steeds geworteld waren in de oude Chinese wijsheid, sommigen wat meer dan anderen. Hoe dan ook, de hedendaagse kapitalisten zijn de verwanten en goede vrienden van de partijbazen - de meesten van hen, niet allemaal. Soms is een partijbaas zelf een kapitalist, alleen gebruiken ze hun eigen namen niet als eigenaar. Dat is waarom ze nu zeggen dat kapitalisten verwelkomd worden door de Partij. Het principe van de CCP is nooit veranderd. Waarom? Omdat hun principe niet is zoals de mensen in de jaren 50 dachten – dat ze een klassenloze maatschappij wilden creëren en gelijkheid hebben. Nee!”

Hun ware principe is “het doel heiligt de middelen”, en dit is heel consequent zo geweest. Altijd! Wat is dan het doel? Wat is hun opzet? Wat willen ze? Ze willen macht! Ze willen macht verkrijgen, macht versterken en de macht behouden. Om dat te doen gebruiken ze om het even welke middelen, werkelijk alle middelen. Vijftig jaar geleden, vervielen ze tot het vermoorden en gevangen zetten van kapitalisten; vandaag gaan ze een alliantie aan met kapitalisten. Helemaal geen probleem voor de CCP!

Ik had jullie meer willen vertellen over wat er met mensenrechten gebeurd is in China, maar ik denk dat dat niet nodig is na al die fantastische sprekers voor mij. Jullie weten het meeste al. Misschien dat iemand zegt: “Ah, maar weet je, jij bent beïnvloed door de propaganda. Misschien is het wel helemaal niet zo?”

Wel, ik vertel jullie, niemand maakt zo’n goede propaganda als de CCP. Je mag zeggen dat sommige mensen, die de Partij niet goed vinden, propaganda maken, maar ik kan jullie een persoonlijk verhaal vertellen. Ik ben een zakenman. Ik werk als vice-president in een marketing en sales multinational. Als deel van mijn normale werk, ben ik naar China geweest voor zaken. Ik zei, ‘geweest’ omdat ik er niet meer kan gaan. Jullie begrijpen de helft van het verhaal al.

Ik doe al sinds lang zaken met China. In die tijd toen ik begon, als een Westerse technologie expert, een zakenman, een manager, een vice-president, of wat dan ook, welke middelen de Partij gebruikt onder het mom van vriendschap… ik was natuurlijk zeer welkom. Ze hebben allerlei soorten trucs om iemand te vlijen. Veel “zaken”-partners die ik ontmoet heb, waren allemaal partijkaders. Ze werken misschien zelfs voor de staatsveiligheid en het zogenaamde Verenigde Front Ministerie, het departement van de Chinese overheid met het doel mensen van buiten China die ze ooit zouden kunnen gebruiken op te vrijen. Ik was dus geïdentificeerd als een persoon die ze ooit zouden kunnen gebruiken. Ik heb wat verstand van hightech, ik heb wat ervaring in internationale zaken, en misschien kan ik zelfs helpen betere zaken te doen met mijn bedrijf, wat dan ook. Ik was zeer welkom. Overal waren er rode lopers, limousines en wat niet meer…

Toen, misschien zes of zeven jaar geleden begon ik geïnteresseerd te raken in mensenrechtenkwesties omdat ik getuige ben geweest van teveel mensenrechtenschendingen, vooral dan in China. Ik werd erg toegewijd in het verdedigen van mensenrechten. Ik gaf toespraken op mensenrechtenconventies in de Verenigde Naties en het Europese Parlement, etc.

2002 geloof ik dat het was, mijn laatste zakenreis naar China. ’s Nachts, half één, belde er iemand naar mijn kamer in het Sheraton hotel in Peking. Om een lang verhaal kort te maken, drie mannen van de staatsveiligheid van China wilden me spreken. Ze spraken lange tijd, maar om het hele verhaal samen te vatten, ze zeiden: “Je doet een hoop anti-China activiteiten”.

Dit is niet van een bepaalde propaganda, dit is mijn persoonlijke ervaring. Veel mensen zullen denken: “Wel, ik ben een zakenman. Ik geef niet om mensenrechten. Ik wil alleen geld verdienen en dat is alles!”.

Het is echter niet zo simpel. Omdat alle goede zakenmensen op lange termijn zouden moeten denken, en dan vooral die in de grote multinationals. Je wilt een grote, houdbare onderneming hebben met een lange termijnstabiliteit. Vandaag teken je een contract, je gaat een zakenrelatie aan met een Chinese partner voor tien jaar of zo. Daarom, zou je willen weten of je Chinese onderneming houdbaar is. Wat zijn nu de factoren die, in zekere zin, aanduiden of zelfs garanderen dat een onderneming houdbaar is? Deze universele dingen zijn niet specifiek voor China. Om een levensvatbare onderneming te hebben heb je tenminste twee belangrijke factoren nodig.

Eén is een functionerend juridisch systeem, zoals onze advocaat Peter hier naast me goed begrijpt. Het Chinese juridische systeem is een grap. Het Chinese gerechtshof is geen hof. U kent het Raoul Wallenberg Instituut van Zweden, kanselier Schröder van Duitsland, zij hebben het geld van miljoenen belastingbetalers gespendeerd aan het aanprijzen van het opbouwen van Chinees juridisch systeem zodat alle Chinese rechters nu mooi gekleed zijn. Ze lijken meer en meer op rechters. De muren van de gerechtshoven zijn nieuw geverfd, nieuwe wetten zijn geschreven, nieuwe wetboeken zijn gedrukt en zo verder. Er is echter een fundamenteel probleem dat onopgelost is gebleven. Ik stel gewoon de vraag: Is het Chinese rechtssysteem onafhankelijk van de overheid, van de Partij?

Neen. Wanneer een Chinese functionaris je het rechtssysteem toont, zal hij je laten zien dat ze lokale gerechtshoven hebben, provinciale hoge gerechtshoven, Opperste Gerechtshoven; ze hebben de wet en zo verder. Ze zullen je echter niet de hoogste tree laten zien, de laatste sport, namelijk: aan het hoofd van alles staat de Chinese Communistische Partij. Eén enkel telefoontje van een partijbaas kan de inhoud van een oordeel van een gerechtshof bepalen. Niet beslist door de rechter, en niet door de jury. Hoe kan je zaken doen en je veilig voelen in een land dat geen functionerend rechtssysteem heeft?

Zelfs als je een functionerend rechtssysteem hebt, heb je nog een andere zeer belangrijke component nodig voor een veilige en stabiele zakenomgeving, en dat is waar professor Nieh over sprak. Wederzijds vertrouwen gebaseerd op geloof. Hoe kan je zaken doen met mensen die je niet kan vertrouwen? Waarom zeg ik nu dat je een Chinese partner niet kan vertrouwen? Het is niet dat de Chinezen oneerlijk geboren zijn! Nee. Het probleem is dat zovele Chinezen slachtoffer zijn geworden van het principe “het doel heiligt de middelen”. Een gigantisch percentage van de Chinese zakenmensen denkt gewoon zo. Zo lang als ik geld kan verdienen, kan ik alle middelen toepassen. Er is geen zakenmoraal, geen zakenethiek. Waarom? In feite heeft China een cultuur met een lange traditie van moraal en ethiek. Het doet er niet toe of je de principes van Confucius of het Boeddhisme of het Taoïsme volgt, ze dragen allemaal de schoonheid van een hoge moraal en ethiek. Met zo’n persoon kan je zaken doen, je veilig voelen, en goed slapen.

De Chinese Communistische Partij heeft, sinds ze de macht heeft gegrepen in 1949, systematisch – en niet per toeval – alle religies verwoest, alle geloofsgroepen. Ik hoef niet in detail te treden; professor Nieh heeft er al over gesproken.

Vandaag de dag kunnen sommige mensen zeggen: “Oh, maar weet je, Communistisch China is verbeterd omdat ik de laatste keer dat ik Shanghai en Peking bezocht, ik veel tempels bezocht heb en ik kon zien dat er veel bezoekers waren”. Ik vertel je, ze hebben gewoon de tempels die niet totaal verwoest waren tijdens de Culturele Revolutie, een nieuw likje verf gegeven. Waarom? Omdat ze de wereld bij de neus willen nemen. Ze willen de buitenwereld laten zien dat ze om religieuze vrijheid geven, en ze willen meer inkomsten van toerisme. Als je geen mooi geverfde tempels hebt, zouden de toeristen weg kunnen blijven.

Die mensen, die echt vasthouden aan hun geloof en hun religie oprecht belijden, worden vervolgd, zoals de ondergrondse Christelijke Huiskerk die professor Nieh noemde. Kerken moeten ondergronds gaan. Dit is een triest verhaal. Een aantal jaar geleden probeerden een aantal Hongkong Chinezen ongeveer 30.000 originele bijbels te transporteren naar China. Ze werden veroordeeld en gevangen gezet. Ze werden misdadigers genoemd omdat ze een grote hoeveelheid bijbels transporteerden! Hoeveel kan je een Chinese zakenpartner vertrouwen als er geen geloof in de samenleving is? Moraal en ethiek tellen niet echt. Misschien praten ze erover in hun propaganda, maar het betekent niks. Hoe veilig is een investering in China dan?

De tijd dringt, laat me een aantal dingen samenvatten. Wat is mijn advies aan de Zweedse zakenwereld? Wel, ten eerste, wees allemaal heel, heel voorzichtig wanneer je investeert in China, omdat je lange termijn investeringen van tien jaar of langer riskant zijn – ik kan en zal niks garanderen omdat er vanalles kan gebeuren. U hebt vandaag gehoord over de publicatie van de Negen Commentaren op de Communistische Partij. Het is overigens vrij interessant dat wij over de Negen Commentaren praten – ik kan zeggen dat ik een hoop weet over China, maar de Negen Commentaren waren zeer verhelderend voor me. Deze Negen Commentaren, onderschat ze niet. Ik weet door mijn contacten in China dat het een golf van reflecties heeft veroorzaakt door heel China, niet aan de oppervlakte natuurlijk. U weet dat echte veranderingen in een samenleving beginnen in de veranderingen in de gedachten van het volk. Ik vind het persoonlijk heel erg goed dat deze Negen Commentaren zich verspreiden in China, omdat alleen door de gedachten van het volk te veranderen, wanneer mensen echt begrijpen wat het probleem in de samenleving is, hoe slecht de CCP is, alleen dan kan de samenleving veranderen in positieve zin. Wanneer de samenleving ten goede verandert door de objectieve informatie en door de kennis die gepresenteerd is uit meeleven, zal het een zo maximaal mogelijk, vreedzaam veranderingsproces teweeg brengen. Wij willen niet dat China en de Chinezen opnieuw moeten lijden onder nog een catastrofe of nog een Culturele Revolutie. De Negen Commentaren zullen geen revolutie creëren. Ze scheppen een duurzame en substantiële verandering in de gedachten van de mensen en het veroorzaakt zodoende een verbetering ten goede binnen de natie.

Als zakenman, prijs ik deze ontwikkeling en sluit ik me erbij aan. Wanneer je zaken doet met China, gebruik de gelegenheid om de Chinese mensen over mensenrechten te vertellen, maak ze duidelijk hoe goed het voor ze is en voor de toekomst van China om meer vrijheid van informatie en vrijheid van pers te hebben. Steun zulke geweldige Tv-stations van vrije meningsuiting als New Tang Dynasty TV, waar mevrouw Guo over sprak. Het is geweldig.

Weet u dat New Tang Dynasty TV het eerste Tv-station is dat informatie over het bloedbad van 4 juni en de vervolging van Falun Gong en ander ongecensureerd nieuws kon uitzenden naar het Chinese publiek? Het is geweldig. Een slimme zakenman zou het moeten steunen. Waarom? Omdat we allemaal weten dat het einde van de CCP, de Chinese Communistische Partij, niet ver weg is. Duurzame zaken met China betekent: “ik wil goede zaken doen met China, ook na de tijd van de Chinese Communistische Partij”.

Geloof niet dat de CCP sterk is en stabiel zoals zij in hun propaganda doen geloven. Weet je, in het Chinees hebben we een gezegde: “Menselijke waardering kan nooit een hemels plan overstijgen.” De hemel beweegt volgens haar meesterplan, om het even wat wij plannen. Als het niet in lijn is met dit meesterplan, zal ons plan niet werken. Dat kan ik garanderen.

Net voor de val van de Berlijnse Muur in 1989, sprak ik met mijn Duitse vrienden, en ze vertelden me dat ze nooit een verandering in de DDR in hun leven mee zouden maken. Toen, een paar weken later, waren ze verrast. Wees dus voorbereid op de volgende verrassing, maar het zal geen kopie zijn. Het zal op een andere manier gebeuren. Wees voorbereid op de werkelijk duurzame, welvarende zaken met China in een markt met potentie, de tijd na de CCP.

Man-Yan Ng, momenteel vice-president voor sales en marketing bij een multinational technologie groep, heeft meer dan 25 jaar ervaring in de Chinese markt en is een gevierd spreker bij symposia over zakenstrategie in China. Hij heeft een diep inzicht in verschillende aspecten van zaken doen in China evenals van de Chinese samenleving in het algemeen.

Ondanks zijn drukke schema, is Dhr. Ng een toegewijd verdediger van mensenrechten voor mensen in China en degenen die onder andere dictatorschappen leven in de wereld. Hij is ook een bestuurslid van de International Society for Human Rights, een NGO met observatie status verbonden aan de Europese Raad en de Verenigde Naties.

http://www.ishr.org/